Burada daima F-35’in ne kadar gelişmiş, ne kadar ileri seviye teknolojiler içeren, ne kadar tehlikeli bir uçak olduğundan bahsediyoruz fakat gelin gelelim ki bunlar elbette milyarlarca dolar para dökmekle olan şeyler. Bu bağlamda 100 + 16/32 adet F-35 yeterli mi veya fazla mı konusunda ufak bir yorumda bulunmak istiyoruz…

Öncelikle başka yazılarımızda da söylediğimiz gibi ülkemizin şuanda F-35 gibi bir savaş uçağına sahip olması stratejik olarak büyük bir kuvvet çarpanı etkisi görecektir. Fakat eğri oturup doğru konuşmak gerekirse ülkemiz ekonomik anlamda fazla güçlü olmadığı için belli bir miktarın üzerine çıkıldığı takdirde bu kuvvet çarpanı uçakların getireceği maddi külfet de kabul edilebilir seviyenin üstüne çıkacaktır. Bunun yanında özellikle ALIS – Otomatik Lojistik Bilgi Sistemi başta olmak üzere, kaynak koduna erişim izninin verilmemesi, bakım faaliyetlerinde ABD tarafından getirilen sınırlamaların olması (örneğin motor bakımlarının yalnızca ABD yetkilileri tarafından yapılabilecek olması), uçak üzerinde mutlak bir hakimiyetimizin olmaması gibi durumlardan ötürü, F-35 kısaca bizi ABD’ye daha da bağımlı hale getirecek ve ABD’nin çıkarına olmayan durumlarda bu uçaklardan fayda göremeyeceğiz.

f35 money ile ilgili görsel sonucuBununla birlikte ülkemizin yeni bir savaş uçağına olan ihtiyacı da yadsınamaz tabii ki. Özellikle yıllardır bu konuyla ilgili tedarik programlarının neredeyse hiç yapılmadığını son olarak 2000’li yılların orta-son döneminde yalnızca 30 adet F-16C/D Block 50+ alımının (uçaklar 2011-2012 gibi teslim edilmiştir) olduğunu düşünürsek bu hususun ivedilikle halledilmesi gereken bir konu olduğunu rahatlıkla görebiliriz.

f 16 block 50+ ile ilgili görsel sonucuLakin yukarıda da dediğim gibi bu açığın yalnızca F-35 ile kapatılması bizce doğru bir karar değildir. Maddi boyut ve stratejik/teknik boyut hesaba katıldığı takdirde 1990’lı yıllarda F-16’larla yaptığımız gibi hava kuvvetlerinin ana vurucu gücünü bu defa F-35 üzerine kurmak bize göre oldukça yanlış bir karar olacaktır. Zira ülkemizin F-15 gibi, EF-2000 gibi bir hava üstünlük uçağına da ihtiyacı vardır. An itibariyle bu ihtiyacı giderme yöntemi olarak herhangi bir hazır alım projesi gündeme gelmemiş, bu iş için yerli imkanlarla üretilecek milli muharip uçak TF-X tercih edilmiştir. Ancak milli muharip uçak TF-X’in seri üretime girmesi yaklaşık 15 yıl içinde gerçekleşecek bir durumdur. Bu da takdir edersiniz ki kısa bir süre değilir. 100+16/32 adetlik F-35 savaş uçaklarının alımının yanında ihtiyaç olduğu kadar (ki bu sayı en az 50’dir) bu tarz bir uçak alınacaksa ve bunu karşılayacak bütçemiz varsa bile toplamda 116/132 adet F-35 bizim için olması gerekenden fazla bir sayıdır. En nihayetinde yerli ve milli onlarca proje üzerinde çalışan ülkemizin kısıtlı kaynakları, üzerinde mutlak bir hakimiyetimiz bulunmayan bir uçağa harcanmamalıdır.

Ä°lgili resimSonuç olarak -pek ihtimal vermesek de- farklı bir uçak alımı olduğu/olacağı takdirde F-35 sayısının biraz kısılması ekonomik açıdan daha faydalı olacaktır kanaatindeyim. Hava Kuvvetleri için yedeksiz 5 filo veya yedekli 4 filo (80+20=100 adet) yerine, yedekli 3 filo (60+12=72 adet) F-35A ve Deniz Kuvvetleri için yedekli iki görev grubu (16+8=24 adet) F-35B alıp, bu indirimle birlikte artırdığımız bütçe ile yedekli 2 filo (40+10=50 adet) EF-2000 gibi ekstra bir platform tedarik etmek bize hem görev esnekliği kazandıracak, hem de elimizde bulunmayan bir yeteneği elde etmemizi sağlayacaktır. (Yukarıda ismini zikretmemize rağmen ABD menşeili F-15’i ciddi bir alım senaryosunda kesinlikle bir alternatif olarak görmememiz gerekiyor çünkü zaten ABD’ye bağımlılığı azaltmaya çalışıyoruz.)

jas 39 ng gripen wallpaper ile ilgili görsel sonucuBunun yanında artık eskimeye yüz tutan F-16’larımızı modernize etmek veya ekstra alımını yapmak da kesinlikle ivedi olarak düşünülmelidir. Eğer olur da EF-2000 veya F-15 gibi bir uçak için masaya oturursak ve bu uçaklardan yana bir gelişme olmazsa alternatif olarak İsveç’ten JAS-39 NG Gripen Savaş Uçaklarının da temini masaya yatırılmalıdır. Hatta bize sorarsınız ekstra F-16 alımı/F-16 modernizasyonu yerine doğrudan Gripen alımına yönelmek ülkemiz için daha güzel bir strateji olacaktır kanaatindeyiz… Gripen her ne kadar an itibariyle ihtiyacımız olan hava üstünlük uçağı konseptine tam anlamıyla uymuyor olsa bile, hava-hava muharebesinde elimizde ki F-16’lardan çok daha iyi bir alternatif olacağı aşikardır…

Türk Hava Kuvvetleri’nin -bize göre- muharip alanda ki ihtiyaçlarına dair daha detaylı bir makale olan “Türk Hava Kuvvetleri – Muharip İhtiyaç Analizi” yazımızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz.


Yazar: Abdullah Bekci     Kaynak: SavunmaSanayiST.com

4 YORUMLAR

  1. Savunma sanayimizi ne gerekliyse ona göre gelistirmeliyiz. Biz buyuk devletiz ve guclu olmaliyiz. Ekonomi inisli cikisli gider ama 1-2 milyar dolarlik alim yapamayacak kadar kucuk degil ekonomimiz. F35 yazilimi bize problem yaratirmi?

  2. Merak ettim jas gripen neden hava ustunluknucagina uymuyor f16 dan daha iyi radar ve manevra kabiliyeti var ustelik aesaa radar buna meteor fuzesi de dahil edilirse f16 dan daha iyi platform olmaz mi? bunu acabilirmisiniz?

    • Hava üstünlük uçakları genel olarak çift motorlu, nispeten daha büyük gövdeli, 10 adede yakın orta-uzun menzilli hava-hava füzesi taşıyabilen, havada kalış süresi uzun uçaklardır.

      Gripen ise bir defada en fazla 5 meteor taşıyabilir. Daha doğrusu bu 7’ye kadar çıkabilir ancak 2 meteor füzesi takılan gövdeye en yakın istasyonlara 450 galonluk harici yakıt tankı takmamız gerekiyor ki havada kalış süresini artıralım. Bu şekilde gövde altına 3 adet ve yakıt tanklarının yanlarına toplamda 2 adet meteorla (ve kanat uçlarına da artık iris-t, aim-9 ne isterseniz takarak) F-16’dan çok daha iyi bir hava-hava uçağı elde edersiniz lakin EF-2000, F-15, F-22 vs gibi uçaklar kadar asla etkili olamaz…

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here